Nội dung chính
Campuchia đã quyết định dẫn độ Chen Zhi, người đứng đầu mạng lưới lừa đảo trực tuyến toàn cầu, về Trung Quốc – một bước đi phản ánh ưu tiên chiến lược và giảm áp lực quốc tế.
Campuchia dẫn độ Chen Zhi: Bối cảnh và lý do chiến lược
Ai là Chen Zhi và mạng lưới Prince Group?
Chen Zhi, 38 tuổi, nhập tịch Campuchia năm 2014 sau khi rời Trung Quốc. Một năm sau, ông thành lập Prince Group, nhanh chóng mở rộng thành một “đế chế” đa quốc gia trong lĩnh vực cờ bạc và lừa đảo trực tuyến. Chính phủ Campuchia từng trao tặng cho ông danh hiệu Neak Oknha (tài phiệt lỗi lạc).
Quá trình bắt giữ và dẫn độ
Vào ngày 7/1, Bộ Nội vụ Campuchia thông báo đã bắt giữ ba công dân Trung Quốc, trong đó có Chen Zhi, và hủy quốc tịch Campuchia của ông theo sắc lệnh hoàng gia tháng 12/2025. Ngày 8/1, truyền hình nhà nước Trung Quốc phát hình ảnh Chen Zhi bị trùm đầu, còng tay và rời máy bay tại Bắc Kinh.
Bộ Công an Trung Quốc gọi vụ bắt giữ là “thành tựu lớn” trong hợp tác thực thi pháp luật giữa hai nước.
Phản ứng của các bên liên quan
Từ năm 2020 đến 2025, Trung Quốc đã khởi tố ít nhất 13 vụ án liên quan đến Prince Group, mô tả đây là “tập đoàn tội phạm cờ bạc trực tuyến xuyên biên giới khổng lồ”. Mỹ và Anh đã truy tố Chen Zhi vào tháng 10/2025 vì tội lừa đảo, rửa tiền và vi phạm nhân quyền; Mỹ thu giữ Bitcoin trị giá khoảng 15 tỷ USD liên quan.
Phó Thủ tướng Campuchia Sun Chanthol nhấn mạnh: “Khi có đủ bằng chứng, chúng tôi hành động theo quy định của pháp luật” và khẳng định lợi ích quốc gia là ưu tiên hàng đầu.
Ảnh hưởng khu vực và quan hệ Campuchia – Trung Quốc
Chuyên gia Pavin Chachavalpongpun (Đại học Kyoto) cho rằng quyết định này thể hiện thực tế chính trị của Campuchia, khi Trung Quốc là nhà đầu tư lớn nhất vào hạ tầng và quốc phòng Campuchia.
Giáo sư Wang Jiangyu (Đại học Hong Kong) lưu ý rằng Mỹ hiện đang tập trung vào các ưu tiên khác như khu vực Mỹ – Latin, nên không xem việc dẫn độ Chen Zhi là ưu tiên cao.
Theo nhà nghiên cứu Jacob Daniel Sims (Đại học Harvard), Campuchia đã chịu áp lực quốc tế kéo dài, và việc bàn giao Chen Zhi cho Trung Quốc là lựa chọn tối ưu để giảm căng thẳng với phương Tây đồng thời củng cố hợp tác với Bắc Kinh.
Trung Quốc cũng đang triển khai chiến dịch “Săn Cáo” nhằm truy lùng các tội phạm lẩn trốn. Việc này không chỉ mang lại lợi ích cho Trung Quốc mà còn giúp Campuchia tránh những vụ xét xử tại Mỹ có thể làm lộ thông tin bất lợi.
Liên Hợp Quốc ước tính có ít nhất 100.000 người bị ép buộc tham gia các hoạt động lừa đảo trực tuyến tại Campuchia. Bộ Tài chính Mỹ cho biết các đường dây lừa đảo ở Đông Nam Á, trong đó có Campuchia, đã chiếm đoạt hơn 10 tỷ USD từ nạn nhân Mỹ trong năm ngoái.
Prince Group được cho là vận hành ít nhất 10 khu phức hợp lừa đảo, hoạt động như các trại lao động cưỡng bức. Sau các cáo trạng của Mỹ và Anh, Singapore đã tịch thu tài sản của Chen trị giá hơn 150 triệu USD; Taiwan thu giữ 26 xe sang, trong khi Hong Kong và Thái Lan cũng thực hiện các biện pháp trừng phạt mạnh mẽ.
Trung Quốc tăng cường các hoạt động trấn áp tội phạm lừa đảo trực tuyến từ năm 2023, áp lực lên Myanmar và các trùm lừa đảo khác, thậm chí thực hiện các cuộc giải cứu quy mô lớn, đưa gần 10.000 người ra khỏi các khu lừa đảo biên giới Thái Lan‑Myanmar.
Như lời phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc Mao Ninh nhấn mạnh, Trung Quốc sẵn sàng tăng cường hợp tác với Campuchia và các nước láng giềng để bảo vệ an ninh mạng và trật tự khu vực.
Thanh Tâm (Theo NY Times, AFP, AP, People’s Daily)